Iedereen droomt van een baby die goed in zijn vel, zijn persoonlijkheid, zijn leven zit. Een baby die de wereld ontdekt, heeft alvast één belangrijke eigenschap nodig: vertrouwen in zichzelf en in zijn capaciteiten. Jij kan hem hierbij helpen. Zo ontwikkelt hij zijn innerlijke krachten en bouwt hij een correct zelfbeeld op.
Zelfvertrouwen: zijn motor
Een kind met zelfvertrouwen maakt met veel plezier vooruitgang en behaalt zijn doelstellingen. Hij wacht niet op goedkeuring, vreest geen kritiek en accepteert goede raad. Hij laat het kopje niet hangen als iets niet lukt en trekt er de nodige lessen uit om de volgende keer wel zijn doel te bereiken. Stop! Zo’n geïdealiseerd beeld ligt ver van de realiteit! Zelfvertrouwen is veel genuanceerder en veelzijdiger dan dat. Het wordt langzaam opgebouwd en vraagt veel aandacht.
Vertrouwen moet je leren
Voor het eerst rechtstaan, zich alleen leren aankleden: het zijn stappen op weg naar de onafhankelijkheid. Er is zelfvertrouwen voor nodig. En die weg ligt vol hindernissen: je baby moet zoeken, proberen, twijfelen. Sommigen bereiken al iets sneller hun doel, anderen evalueren eerst rustig alle opties. Jouw houding speelt een belangrijke rol. Jij moet de dingen voorbereiden zodat elke ’eerste keer’ succesvol kan worden afgerond, zonder dat je daarvoor de leiding neemt. Je moet het juiste evenwicht vinden en zo steen voor steen meebouwen aan zijn persoonlijkheid. Gaat hij te snel: probeer hem iets af te remmen om al te grote ongelukjes te vermijden. Is hij verlegen? Geef hem dan een duwtje in de rug. Je mag hem dus zeker niet om het even wat laten doen, vooral als dat zijn veiligheid in het gedrang brengt. Langs de andere kant is het ook belangrijk dat hij met moeilijkheden geconfronteerd wordt, zelfs als dat betekent dat hij zal falen.
Teveel van het goede is ook niet goed
Als je een te goede ouder wil zijn, kan het wel dat je teveel ouder wordt. Vermijd dat soort karikaturen.
Overbeschermende ouders
Het is sterker dan henzelf: ze nemen alle obstakels uit de weg. Kan baby zijn schoentje niet vastmaken? Daar is mama al om te helpen. Hij wil een stukje speelgoed? Daar staat papa al recht om het hem te geven. Het slagzinnetje: "Wacht, mama (of papa) doet het wel." Zo gaat het kindje denken dat zijn ouders er zijn om alles in zijn plaats te doen. En kan hij bovendien zijn eigen krachten niet ontdekken.
Te veeleisende ouders
Bij baby’s geboorte lag het plan al vast: hun kindje zou zijn emoties kunnen beheersen, zou in de kleuterklas al lezen, zou braaf aan tafel zitten. Dat zijn ouders die teveel en te vroeg dingen eisen. Een kindje dat plooit naar de wensen van zijn ouders, dat handelt om hen plezier te doen, leert niet zelf denken. Hij zal nooit zelfstandig worden. Hij zou zelfs teruggetrokken kunnen worden omdat hij bang is teleur te stellen.
De aanbiddende ouders
Om hun kind een goed zelfbeeld mee te geven, zeggen deze ouders de hele dag lang hoe geniaal hun kindje wel is. En dat hij de allerbeste is. En dat kindje gaat dat ook geloven. Zo leert hij zichzelf niet juist inschatten en kan hij zichzelf ook niet plaatsen ten opzichte van anderen. De dag dat hij met het oordeel van anderen wordt geconfronteerd, zou dat wel ’s pijn kunnen doen.
Hoe geef je je kind zelfvertrouwen?
Houd van jezelf
Toon je kind dat je jezelf respecteert en dat je ook wil dat anderen je respecteren. Door het goede voorbeeld te geven, help je hem bij de ontwikkeling van zijn eigen persoonlijkheid.
Wees fier dat je zijn mama bent
Je houdt van je kind zoals het is, je vindt dat het veel kwaliteiten heeft en je gelooft in hem. Een kind zal al zijn energie aanwenden om aan het imago dat je hem voorhoudt te beantwoorden.
Moedig hem aan
Wat hij ook doet, zeg dat wat hij doet goed is, dat het interessant is. Als je kritiek geeft, formuleer die dan positief.
Ondersteun hem
Herhaal volgende zinnetjes zo vaak je kunt: "Ik weet dat je het kan, komaan, probeer nog ’s." "Jij kan dat vast alleen, ik vertrouw je." Zo’n woorden zullen ook in hem opkomen wanneer hij in een moeilijke situatie zit. "Mijn mama heeft gezegd dat ik dit kan, dus dan kan ik het ook."
Respecteer zijn keuzes
Heeft je baby geen zin om zonder jou op weekend te gaan? Heeft hij op vierjarige leeftijd nog steeds schrik zijn hoofd onder water te steken? Forceer niets, dat wil zeggen dat hij er nog niet klaar voor is. Laat hem in alle vrijheid ontdekken.
Schat het risico in
Laat hem doen en ontmoedig hem niet door te zeggen "Je gaat vallen!" of "Dat lukt je nooit." Als je hem altijd tegenhoudt zal hij denken dat de wereld te gevaarlijk is om risico’s te nemen.
Nooit uitlachen
Vertel zijn fouten niet aan een groot publiek. Zijn eigenliefde zal hierdoor verminderen. Je kan geen risico nemen als je bang bent een fout te maken en je belachelijk te maken.
Help hem met mislukkingen om te gaan
Je kan niet alles van de eerste keer goed doen! Fouten maken, dat wil ook zeggen dat je op zoek gaat naar de oorzaken van die fouten, zodat je het volgende keer wel kan.
Moedig hem aan zelfstandig te worden en zelf te beslissen
Rond 3 - 4 jaar mag hij zelf zijn kleren kiezen of mag hij zijn kamer inrichten zoals hij dat wil. Een kind dat leert denken en doen, ontwikkelt zijn eigenwaarde.
Leer hem omgaan met de gevolgen van wat hij doet
Hij is zijn sporttas op school vergeten? Hij is vergeten te vragen om hoe laat het verjaardagsfeestje begon? Neem de dingen niet zelf in de hand maar laat hem nadenken en zelf een oplossing bedenken. Zo leert hij inzien dat zijn daden gevolgen hebben en hoe hij een probleem kan oplossen.