Voordelen van een gezond eetpatroon op jonge leeftijd draag je levenslang mee

Het is niet zo best gesteld met de eetgewoonten van de doorsnee Belgische peuter. Jonge kinderen krijgen vaak een té eenzijdige voeding. ‘Ouders bedoelen het goed maar onderschatten het belang van een gezonde voeding tijdens de eerste levensjaren’, zegt Prof.Dr.Yvan Vandenplas, diensthoofd pediatrie van het Universitair Kinderziekenhuis in Brussel

Iedereen heeft de mond vol over gezonde voeding. Maar wat is een gezond eetpatroon voor kinderen van 0-3 jaar?

Prof. Vandenplas: ‘Alle voedingsdeskundigen zijn het er over eens dat borstvoeding de beste voeding is om mee te starten. Het bevat alle voedingsstoffen die de baby nodig heeft en biedt ook gezondheidsvoordelen voor de moeder. Maar je bent geen slechte moeder als je om één of andere reden geen borstvoeding geeft. Soms is het gewoon niet mogelijk. Gelukkig bestaan er tegenwoordig zuigelingenmelken die de voordelen van moedermelk zo goed mogelijk benaderen.’

Uit onderzoek blijkt dat Belgische peuters niet zo’n gezond eetpatroon hebben. Waar loopt het mis?

Prof. Vandenplas: ‘De ervaring leert ons dat ouders vooral tijdens het eerste levensjaar van hun baby de raadgevingen i.v.m. voeding goed naleven. Maar daarna nemen zij het vaak niet meer zo nauw. Nochtans is ook dan juist de voeding van erg groot belang. Wetenschappelijke studies bewijzen dat de voeding op zeer jonge leeftijd niet alleen gevolgen heeft op het moment zelf, maar eigenlijk levenslang wordt meegedragen. Foute voeding in de kindertijd verhoogt later de kans op overgewicht, suikerziekte en hart- en vaataandoeningen.’

Waar moeten ouders op letten bij de voeding van hun kleintje?

Prof. Vandenplas: ‘Dat ze hun kind(eren) een evenwichtige voeding geven. Peuters onder de 2 jaar kunnen beter niet té veel eiwitten krijgen. Peuters zitten vaak aan meer dan een liter koemelk per dag en dat is echt te veel. Je hoort mij niet zeggen dat melk ongezond is maar té veel is ook niet goed. Daarom wordt tegenwoordig de voorkeur gegeven aan opvolgmelken en groeimelken die aangepast zijn aan de specifieke behoeften van jonge kinderen. Deze bevatten meer ijzer, meer vitamines en minder eiwitten.’

Waarom zijn de juiste vetten belangrijk voor kinderen?

Prof. Vandenplas: ‘Bij volwassenen wordt een vetarm dieet aanbevolen om overgewicht en hart-en vaatziekten te voorkomen. Kinderen daarentegen halen tot 40% van hun energiebehoefte uit vetten. Zij hebben dus vetten nodig voor hun ontwikkeling. Ik zie in het ziekenhuis veel peuters met chronische diarree (rottingsdiarree). Bijna altijd wordt dat veroorzaakt door een onevenwichtige voeding met té veel eiwitten en té weinig goede vetten. Het is ook belangrijk om de goede vetten te geven. Omega 3- en Omega 6 vetzuren zijn belangijk voor de hersenontwikkeling. Precies daarom worden ze tegenwoordig in veel babyvoeding toegevoegd.’

Maar het is ook belangrijk dat de baby/peuter niet te snel en te veel bijkomt in gewicht?

Prof. Vandenplas: ‘Inderdaad. Mollige baby’s worden in de maatschappij nog altijd geassocieerd met gezonde baby’s. Maar studies(1) hebben aangetoond dat dikke baby’s vaak ook dike volwassenen worden. Er is het aspect van de ‘nutritionele programmatie’, wat betekent dat wanneer in een gevoelige periode in de ontwikkeling van het kind – tijdens de eerste levensjaren - zich een voedingsstimulus voordoet, deze op lange termijn een invloed kan hebben op de structuur van de vetcellen in het lichaam. Als je kind niet evenwichtig eet, verhoog je de kans dat hij/zij als volwassene overgewicht, diabetes type 2 of cardiovasculaire aandoeningen krijgt. Bovendien ontwikkel je bij hem/haar dan ook slechte eet-en leefgewoonten die op latere leeftijd veel moeilijker af te leren zijn.’

Welke voedingsstoffen zijn nog belangrijk in de voeding van jonge kinderen?

Prof. Vandenplas: ‘Zowat 10% van alle kinderen in België heeft een ijzertekort. De gevolgen van ijzertekort in de levensfase van 0-3 jaar kunnen ernstig zijn. Het is bewezen dat dit leidt tot een vertraagde motorische ontwikkeling en dus ook een verstandelijke achterstand. Maar je kind ijzerpillen geven, is uit den boze want té veel ijzer is ook niet goed. Je kind moet het ijzer vooral halen uit een evenwichtige voeding (vb. rood vlees, groene groenten) en uit aangepaste opvolg- en groeimelken.’

Waarom worden in bepaalde voedingsmiddelen prebiotica en probiotica toegevoegd?

Prof. Vandenplas: ‘De jongste jaren zien we een stijging van auto-immune aandoeningen en allergieën . Sommige wetenschappers wijten dit aan een overdreven hygiëne. Maar er is ook een invloed van de voeding. Daarom gaat men tegenwoordig steeds meer probiotica (levende goede bacteriën) of prebiotica toevoegen in voedingsmiddelen. Prebiotica zijn vezels die afgebroken worden in de dikke darm en de darmflora verbeteren. Een gezonde darmflora simuleert het natuurlijk afweersysteem.

Heeft u tenslotte nog een ultieme tip?

Prof. Vandenplas: ‘Ouders vergeten wel eens dat voeding ook een sociale functie heeft. Tijd maken om samen aan tafel te eten, is echt belangrijk. Bovendien heeft een gezonde leefwijze niet alleen te maken met de voeding. Beweging is minstens even noodzakelijk! Geef als ouder het goede voorbeeld: ga met je kind sporten in plaats van het met een video voor tv te zetten.’

(1) Alan Parker, Institute of Child Health, Londen, Engeland.


Terug