Gezonde voeding: geef zelf het goede voorbeeld!

Ouders willen het allerbeste voor hun kind. Ook wat de voeding betreft. Maar toch loopt het soms mis. Mama en papa maken zich snel ongerust wanneer hun baby of peuter problemen heeft met eten. Gelukkig is de oplossing meestal vrij eenvoudig.
Sindy De Laet uit Temse is de fiere mama van Sander (7) en Dries (1,5) en stiefmama van Jens (8). Haar zonen kregen drie maanden borstvoeding en schakelden daarna over op flesvoeding. ‘Bij Sander begonnen toen de problemen. Hij braakte alle melk terug uit. Nochtans was hij niet allergisch. Ik heb zowat alle opvolgmelken geprobeerd maar niets hielp. Uiteindelijk ben ik snel overgegaan op vaste voeding’
Oprispingen
Martine Robert, hoofddiëtiste in het Koningin Fabiola Kinderziekenhuis te Jette, beaamt dat de problemen vaak beginnen nà de borstvoeding. ‘Het meest voorkomend problem zijn oprispingen (regurgitatie) bij de baby. Dat kan te wijten zijn aan een immaturiteit van de slokdarm en maag en soms aan allergie. Maar dikwijls is het gewoon een kwestie van volume. Ouders geven hun baby soms slechts vier flesjes per dag met daarin een groot volume melk. De baby kan zo’n grote hoeveelheid moeilijk verwerken en het voedsel keert terug. De oplossing is simpel: geef je baby meerdere maar kleinere porties.’
Overschakelen naar vaste voeding
‘Bij Sander verliep de overschakeling naar vast voedsel heel vlot: hij at alles’, zegt Sindy. ‘Maar onze jongste is een erg slechte eter. Soms heeft hij al na twee happen genoeg. Hij is een echt papventje en blijft vragen om zijn flesje…’
Diëtiste Martine Robert: ‘De ideale leeftijd om kinderen te laten kennismaken met vast voedsel is 5 à 6 maanden. In deze periode moet het kind echt leren kauwen, andere smaken en structuren ontdekken, met een lepel leren eten, etc. Wanneer hij het dan niet leert, zal hij later een moeilijke eter worden.’
Peuters eten te veel eiwitten.
Diëtiste Martine Robert: ‘Veel ouders geven hun kinderen als tussendoortje kleine platte kaasjes met fruitsmaak in plaats van écht fruit. Kinderen zijn gek op die zachte, zoete kaasjes. Maar ze vervangen hoegenaamd niet het échte fruit. Fruit bevat ook nog andere belangrijke voedingsstoffen. Bovendien leert je kind met deze kaasjes niet kauwen en ontdekt het geen nieuwe smaken. Later zullen ze dan helemaal geen zin hebben om in een appel te bijten.’ ‘Daarenboven zitten er veel eiwitten in deze zoete kaasjes. De voeding van onze peuters bevat reeds te veel eiwitten. Er zijn verscheidene wetenschappelijke studies die aantonen dat kinderen die een té eiwittenrijke voeding kregen later meer kans hebben op overgewicht. Geef je kind dus met mate zulke kinderkaasjes.’
‘Hoe weet ik of mijn kind genoeg voedingsstoffen binnen krijgt?’
‘Overdag eet Dries gewoon mee met het gezin’, zegt Sindy. ‘Dan zijn er twee broodmaaltijden. Als tussendoortje krijgen de kinderen yoghurt of een stukje fruit. En ’s avonds eten wij warm. Ik probeer gevarieerd te koken – veel vis, elke dag andere groenten – maar ik kies niet bewust voor etenswaren waar bepaalde voedingsstoffen in zitten. Zolang de kinderen een normale groeicurve hebben, ga ik ervan uit dat alles oké is.’
Diëtiste Martine Robert: ‘Dat is inderdaad de beste barometer om te weten of je kind voldoende voedingsstoffen binnenkrijgt. Als je peuter zich normaal ontwikkelt, is er geen enkel probleem. Ouders willen hun kind soms té veel eten geven. Geef liever kleine hoeveelheden en als je kind nog trek heeft, zal hij zelf wel bijvragen.’
‘Mijn kind lust dat niet…’
Diëtiste Martine Robert krijgt veel vragen van ouders wiens kinderen sommige voedingswaren niet lusten en die niet weten hoe daarop te reageren. ‘Een baby proeft al tijdens de zwangerschap verschillende smaken en ook via de borstvoeding leert hij de smaken kennen van hetgeen zijn mama eet’, zegt Robert. ‘Vaak lusten kinderen iets niet omdat hun ouders het zelf ook niet eten. Als je wilt dat je kind groenten en fruit eet, eet het dan zelf ook. Als je wilt dat je kind rustig ontbijt, doe het dan zelf ook. Geef als ouder steeds het goede voorbeeld.’ ‘Betrek je kinderen ook bij het bereiden van de maaltijd. Kinderen vinden het leuk om mee boodschappen te doen en zelf de appels uit te kiezen die jij gaat klaar maken. Snij de appels samen in blokjes of driehoekjes. Maak er een spelletje van. Dan zal het kind eten associëren met iets dat leuk is.’
Eten wat de pot schaft
Sindy: ‘Mijn kinderen moeten eten wat de pot schaft en mogen niet van tafel voordat ze hebben geproefd.’
Diëtiste Martine Robert: ‘Het is goed om je kind regelmatig iets nieuws te laten proberen. Soms moet je een peuter 10 keer iets laten proeven voordat hij de smaak gaat appreciëren. Maar je moet je kind niet dwingen om iets te eten. Het is helemaal niet erg als een kind zijn bord niet leeg eet. Beperk de tijd dat je kind aan tafel zit tot 20-30 minuten. Daarna neem je het bord gewoon weg. Een gezond kind zal zichzelf niet laten uithongeren. Wat je zeker niét moet doen, is je kind blijven achtervolgen met een lepel van iets dat hij niet heeft opgegeten. Dan kweek je bij je kind een afkeer van eten.’ Maar… geef hem daarna niets anders te eten! Want veel ouders maken de fout om hun kind wat later toch een koek of stukje taart toe te stoppen. Dan beloon je in feite zijn weigering om te eten. Je moet consequent blijven en je kind laten wachten tot de volgende gezinsmaaltijd.’
Maak tijd om te eten!
‘Ouders hebben tegenwoordig vaak een heel jachtig leven. Ze zeggen dan dat ze geen tijd hebben om te koken en samen te eten’, zegt Martine Robert. ‘Dat is geen goed idee als je je kind gezonde eetgewoonten wilt aanleren. Gezond koken duurt vaak niet langer dan een pizza in de oven steken. Het is echt belangrijk dat ouders beseffen dat zij op dit vlak een grote verantwoordelijkheid hebben.’
‘Ik wil niet dat mijn kind dik wordt’
Sindy: ‘De kinderen krijgen van mij hoogstens 1 koek per dag. Sander mag maximum 2 glazen frisdrank per dag drinken. En ook zoete of zoute snacks (chips) zijn eerder uitzonderlijk. Ik was als kind zelf een dikkerdje en wil absoluut vermijden dat mijn kinderen dezelfde weg opgaan.’
Diëtiste Martine Robert: ‘Tegenwoordig zijn ouders bewuster met voeding bezig. Ze willen vermijden dat hun kind te dik wordt en geven hem/haar vaak weinig vetten. Té weinig, want een kind heeft absoluut goede vetten (vb. plantaardige oliën, bepaalde vissoorten) nodig. Het is noodzakelijk voor de ontwikkeling van o.a. de hersenen. Ouders zijn daarin soms té voorzichtig.’
Extra vitamine D
‘Tegenwoordig raadt men aan om jonge kinderen supplementen vitamine D te geven. Daar ben ik geen voorstander van’, zegt Sindy. ‘Eigenlijk ga ik voor de voeding van mijn kinderen grotendeels op mijn gevoel af. Zolang zij gezond en actief zijn, maak ik me geen zorgen.’
Diëtiste Martine Robert: ‘Toch is het raadzaam jonge kinderen extra vitamine D-supplementen te geven, tenminste gedurende de wintermaanden. Vitamine D wordt hoofdzakelijk aangemaakt in de huid bij blootstelling aan zonlicht. Omdat wij in België weinig zon hebben en kinderen steeds minder buiten spelen, hebben ze vaak een tekort aan vitamine D.